De Moeder van Christus was geen draagmoeder!

Ik schrijf dit korte artikel op 15 augustus 2026. Het is de dag waarop de Moeder van Christus, Maria, zowel in het Oosten als in het Westen wordt geëerd. En toch is de Moeder van Christus voor veel mensen die ik heb ontmoet – zogenaamde bestuderen van de Heilige Schrift – praktisch onbestaand. Ze schamen zich te veel om haar zelfs maar te noemen, laat staan haar te eren. Het is alsof de Moeder van Christus een draagmoeder was – je weet wel, zo’n vrouw die mensen inhuren om hun kind te dragen, waarna ze haar een vergoeding betalen, de baby meenemen, en de biologische moeder nergens meer wordt genoemd. Zo behandelen ze de moeder van Christus eigenlijk ook. In wezen onbestaand en alleen ter sprake gebracht wanneer ze haar willen kleineren en alle dingen opsommen die zij, naar hun mening, niet is. Wat oneerlijk tegenover de moeder van onze Heer. Voor degene die Hem niet alleen ter wereld bracht – waarbij ze de mogelijkheid van sociale uitsluiting, zelfs steniging, op de koop toe nam – maar Hem ook met tederheid en liefde opvoedde en tot het allerlaatste moment aan Zijn zijde bleef staan. Want, mijn vriend, Christus heeft niet alleen een Vader. Hij heeft ook een moeder, Maria. Degene die in Lucas 4:48 zei dat alle generaties haar gezegend zouden noemen. Wanneer heb je de moeder van Christus voor het laatst gezegend, mijn beste? Maar je zult tegen me zeggen: ‘Ik volg de Schrift.’ En wat zegt de Schrift je? Zegt die je niet dat je je vader en je moeder moet eren? En toch vind je het goed om de Moeder van Christus niet te eren? Behandel je haar, in zekere zin – je geeft het misschien niet met woorden toe, maar in de praktijk is het wel zo – alsof ze een draagmoeder is? Zou jij het prettig vinden als iemand dat met jouw eigen moeder deed? Om haar in wezen als een draagmoeder te beschouwen? Denk je dat Christus dat prettig vindt? Dat Zijn moeder in feite wordt beledigd? Maar aangezien je het over de Schrift hebt: de uitleg van de Schrift gebeurt niet in een vacuüm. De Heilige Geest is niet pas vandaag verschenen. Hij is al 2000 jaar aan het werk. Weet je wat de vroege christenen geloofden over de moeder van Christus? Ben je daarin geïnteresseerd? Dat zou je moeten zijn. Want als je denkt dat je, na 2000 jaar aanwezigheid van de Heilige Geest, helemaal opnieuw gaat beginnen, pas dan op dat je de Heilige Geest niet op deze manier beledigt, want de Heilige Geest begint niet bij nul. Hij is nu al twee millennia aan het werk. Wat beschouwden de vroege christenen de Moeder van Christus dan? Dit is wat Irenaeus – uit de tweede generatie na de apostelen, bisschop van Lugdunum (het huidige Lyon), een martelaar voor Christus, een leerling van Polycarpus, bisschop van Smyrna (naar wie het Boek Openbaring met eervolle woorden verwijst), die op zijn beurt een leerling was van de apostel Johannes – schrijft:

„Zo kwam de Heer duidelijk ‘tot de Zijnen’ en ondersteunde Hij de schepping die Hij Zelf in stand houdt. Hij bracht ook de verlossing van de ongehoorzaamheid aan het kruis tot stand door gehoorzaamheid aan het kruis. En dat de overtreding – waartoe de maagd Eva, die God reeds aan een man had gegeven, ten onrechte werd verleid – werd verzoend, werd waarlijk door de engel aangekondigd aan de maagd Maria, die reeds met een man verloofd was. Net zoals Eva door de woorden van de engel (de duivel) werd misleid, waardoor zij zich van God afkeerde toen zij Zijn woord niet gehoorzaamde, zo werd ook deze waarheid door een engel via zijn woorden aan Maria verkondigd: dat zij God zou baren door Zijn woord te gehoorzamen. En terwijl Eva God niet gehoorzaamde, liet Maria zich overhalen en gehoorzaamde zij God. Zo werd de Maagd Maria de pleitbezorgster van de Maagd Eva. En net zoals het menselijk geslacht door een maagd aan de dood was gebonden, zo werd het ook door een maagd bevrijd. En zo werd er een evenwicht tot stand gebracht, opdat de ongehoorzaamheid van de maagdelijke Eva tenietgedaan zou worden door de gehoorzaamheid van de Maagd Maria. Bovendien werd de zonde van de eerstgeschapene verzoend met de hulp van de Eerstgeborene, en werd de sluwheid van de slang overwonnen door de eenvoud van de duif. Zo werden de banden verbroken waardoor wij aan de dood gebonden waren. (Irenaeus van Lyon, Weerlegging van valse kennis, Boek V).

En opnieuw schrijft dezezelfde martelaar voor Christus in een ander van zijn boeken: „Net zoals de mens door een ongehoorzame maagd (Eva) werd getroffen en na zijn val aan de dood onderworpen werd, zo wordt de mens ook door de Maagd (Maria), die gehoorzaam was aan het woord van God, herboren tot nieuw leven. De mens was het verloren schaap, dat de Heer op aarde kwam zoeken. Om deze reden nam Hij vlees en menselijke gedaante aan van haar, die afstamde van David. Het was inderdaad rechtvaardig en noodzakelijk dat Adam in Christus zou worden hersteld, opdat de sterfelijkheid door de onsterfelijkheid zou worden opgeslokt, en dat Eva in Maria zou worden hersteld, opdat de ene maagd de pleitbezorgster van de andere maagd zou worden en de ongehoorzaamheid van de eerste zou uitwissen door haar eigen maagdelijke gehoorzaamheid.” (Irenaeus, bisschop van Lyon, Bewijs van de apostolische prediking, hoofdstuk 33)”

De Moeder van Christus is dus de Tweede Eva! Net zoals Eva onze moeder is, zo is ook de Moeder van Christus onze moeder. Dit is wat de vroege christenen geloofden, niet in de 4e eeuw maar twee generaties na de apostelen. Zie hoe mooi Irenaeus dit heeft aangetoond. Zie de prachtige analogieën die erin zitten. Dat is wat de eerste christenen voor ogen hadden. Heb je dit ooit iemand horen zeggen? Heb je iemand ooit horen spreken over een „Tweede Eva“? Nee, ze wordt nergens genoemd. Maar hoe zou ze ook genoemd kunnen worden, aangezien de meeste mensen de Schrift proberen te begrijpen in een vacuüm! Het is alsof de Kerk van Christus – waarvan Hij zei dat de poorten van de Hades haar niet zullen overweldigen – al 2000 jaar niet meer bestaat. Maar nu weet je het. Zoals zij zelf zei:

Lucas 4:46–48
„Mijn ziel verheerlijkt de Heer, en mijn geest verheugt zich in God, mijn Redder; want Hij heeft met welgevallen neergezien op de nederigheid van Zijn dienstmaagd; want zie, van nu af aan zullen alle generaties mij zalig prijzen.”

Behoor jij tot de generatie die haar zegent, of zit je aan de zijlijn te wachten om te zien of iemand haar zal zegenen, zodat jij haar kunt kleineren? „Van nu af aan zullen alle generaties mij zalig prijzen”, wat betekent dat zij door alle generaties gekend en hoog geëerd zal worden. Daarom zegen ik hier de Moeder van Christus, de tweede Eva! Want de Moeder van Christus is ook mijn moeder! En ik zeg je, mijn vriend, doe hetzelfde!